BOŻE NARODZENIE W USA, CZYLI CHRISTMAS TIME

blur-celebration-christmas-1692861

Święta, święta i po świętach” – zdanie, które 27 grudnia pada z ust wielu! W USA Boże Narodzenie podsumowuje się już dzień wcześniej. W tym roku świętowałam ten szczególny czas w Stanach Zjednoczonych po raz trzeci! Po raz drugi natomiast, z amerykańską rodziną. Udało mi się zatem zaobserwować sporo różnic pomiędzy tym jak obchodzi się Święta w Polsce i w USA.

beverage-blur-candy-260485

Wspomniałam Wam w poście o Święcie Dziękczynienia (tutaj), że jest ono początkiem okresu bożonarodzeniowego w USA. Na dobre rozpoczyna się wtedy gorączka świąteczna i szał zakupowy, choć choinki w miastach stoją już nawet od początku listopada, a ludzie prześcigają się w przystrajaniu domów i mieszkań. W zasadzie, jest to dobry czas na zakupienie wszelakich ozdób, które zapewnią nasze najdziksze potrzeby, gdyż w połowie grudnia w sklepach zostają, tak zwane “ochłapy“. Odłożyliśmy w czasie kupno gwiazdy na czubek naszej pierwszej choinki i tak własnie skończyliśmy – “na łyso” lub jak to mówią “sauté“. Na szczęście, drzewko jest sztuczne, bez uczuć, więc pewnie nie wstydzi się swej częściowej nagości. Do rzeczy. Przyjrzyjmy się kilku charakterystycznym punktom, które dotyczą Świąt Bożego Narodzenia w USA i moich osobistych spostrzeżeń:

RÓŻNORODNOŚĆ KULTUROWA

USA, w przeciwieństwie do Polski, to kraj niejednorodny, nie tylko ze względu na narodowości, ale także religię. Mówiąc o okresie świątecznym w USA, opisuję Wam zatem jak świętują chrześcijanie, ponieważ nie dla każdego Amerykanina Boże Narodzenie jest dniem wyjątkowym. W sklepach znajdziemy więc, na przykład, ozdoby związane z religią żydowską, a obok choinek w miastach pojawiąją się Menory (siedmioramienny świecznik związany z żydowskim świętem – Hanukkah, które przypada w grudniu). Z uwagi na to, że nie zawsze jesteśmy świadomi, jaką religię wyznaje spotkana przez nas osoba, bardzo powszechnym zwrotem życzącym Wesołych Świąt w języku angielskim jest: HAPPY HOLIDAYS, a nie MERRY CHRISTMAS. Wiele firm, w swoich reklamach, również posługuje się zwrotem Happy Holidays, żeby nie urazić tych, którzy Świąt Bożego Narodzenia nie obchodzą i żeby przekaz skierowany był do wszystkich. Pamiętam, około dwóch lat temu, firma Starbucks zdecydowała się na zmianę kubków na kawę na bardziej uniwersalne, które nie wskazują bezpośrednio tylko na Christmas. Jedni ludzie są bardziej wyczuleni na to niż inni, ale w przypadku biznesu wybiera się opcję “play safe“, żeby oczywście nie stracić klientów.

baked-blur-christmas-688010

PRZYSTRAJANIE

Myślę, że sam okres świąteczny, w odniesieniu do szału zakupowego, nie różni się szczególnie od tego, który obserwujemy w Polsce. W przystrajaniu miast raczej nie odstajemy, zwłaszcza, że polskie miasta wkładają coraz więcej wysiłku w to, żeby Boże Narodzenie było obecne na naszych pięknych starówkach, w parkach, w centrach handlowych itd. Biorąc pod uwagę całokształt, może nawet mamy tego więcej (ok, wyłączam z rozważań Nowy Jork). W USA natomiast, moim zdaniem, przystrój domów nie ma sobie równych w Polsce. UWIELBIAM, gdy pojawiają się w sąsiedztwach świąteczne ozdoby! Kiedy byłam Au Pair i mieszkałam w dzielnicy, gdzie naokoło były same piękne duże domy i wille, zdarzało się, że jeździłysmy z dziewczynami wieczorami tylko w celu oglądania tych pięknych ozdób. Nie raz natykam się też na bezguścia, gdzie ludzie upychają na swoim “backyardzie” dosłownie wszystko, co napotkali na swej drodze i się świeci! Istna dyskoteka, aż pali po oczach! Część jednak ma wszystko dokładnie przemyślane i rozplanowane, a cały dom to niemalże kawałek dobrej sztuki. Głowa lata więc na wszystkie strony podczas jazdy samochodem i żałuję, że nie jesteśmy w stanie opanować umiejętności obrotu o 360 stopni! Słyszałam, że w DMV (co to znaczy DMV) jest jeden dom, który oblepiony lampkami migocze światłami w rytm jednej z waszyngtońskich radiostacji, która prawie 2 miesiące przed świętami zamienia się tylko  wi wyłącznie w świąteczną muzykę! Może za rok wybiorę się na dalsze przeszpiegi i odnajdę ten słynny obiekt. We wnętrzach domów nie może zabraknąć natomiast choinek (koniecznie ze spódniczką), skarpet (najlepiej na kominku), girland i wieńców na drzwiach. Uwielbiam też, gdy ludzie umieszczają wieńce w każdym oknie swojego domu – wygląda to bajecznie!

apartment-celebrate-chair-712321Photo Dec 09, 4 38 49 AMPhoto Dec 09, 5 04 38 AM

Amerykanie przyozdabiają także swoje samochody! Na przodzie auta często widuję przyczepiony nos renifera, choć zdarzyło się, że widziałam całkiem pokaźny wieniec – taki, jak na drzwi! Po obu stronach dachu dodaje się poroże!

Jeśli chodzi o połów świątecznych gadżetów, to szczególnie lubię sklepy, które poświęcone są tylko i wyłącznie ozdobom na Boże Narodzenie. Zdarza się, że otwierają się sezonowo, tak jak sklepy przed Halloween, ale niekiedy są też całoroczne. Pamiętam, że pierwszy raz odwiedziłam taki sklep będąc nad oceanem latem! Po wejściu do środka miałam wrażenie, że teleportowałam się do grudnia! Sanie, masa bombek o każdym kształcie, szopki! Wszystko, czego dusza zapragnie! Myślę, że nie ma takiej ozdoby, którą byście sobie wyobrazili w głowie i której byście nie znaleźli w USA! Za każdym razem, kiedy odwiedzam tego typu sklepy, wychodzę z jakimś zakupem – to jest uzależniające! W mojej łazience znajdziecie nawet mydło do rąk w kształcie świątecznej brokatowej bombki. Serio, powinnam chyba czasem wchodzić w kaftanie bezpieczeństwa, choć mimo wszystko myślę, że wciąż mieszczę się w granicach rozsądku i nie wchodzę w sferę kiczu 🙂

booth-business-celebration-1662350Photo Nov 17, 1 17 16 PMPhoto Nov 17, 12 44 24 PMPhoto Nov 17, 12 46 33 PM

Ciekawym faktem jest to, że sztuczne choinki sprzedawane są tutaj już ubrane w światełka! Odchodzi zatem problem skręconych kabli i godzinna łamigłówka, od której rozpoczyna się zwykle ubieranie choinki! Każda część drzewka posiada oddzielną część lampek, które bardzo łatwo łączy się ze sobą wtyczkami i których nie trzeba poźniej zdejmować. Nie wykluczam, że są one dostępne także w Polsce, ale szczerze mówiąc dawno nie kupowałam choinki, więc pierwszy raz widziałam ten rodzaj tutaj.

WIGILIA – CHRISTMAS EVE

Wigilia, nie tak ważna jak w Polsce, obchodzona jest przez niektóre amerykańskie rodziny. Nie wszystkie. Przeważnie sprowadza się tylko do kolacji i tak naprawdę nie wiążą się z tym dniem żadne szczególne tradycje – nie ma charakterystycznych potraw, opłatków, sianek pod obrusami… Na stół trafiają potrawy, na które dana rodzina ma po prostu ochotę w tym dniu. Pierwszy raz spędzałam ten dzień w mięsnej atmosferze! Półkrwisty stek pchnął mnie w stronę grzechu! Wraz z moją host rodziną (religia żydowska), byłam odwiedzić ich rodzinę (katolicy) w stanie Nowy Jork! Nie mogłam się doczekać, żeby zobaczyć jak wyglądają amerykańskie święta i nawet nieszczególnie czułam potrzebę, żeby narzucać jakiekolwiek polskie tradycje. Tak, jak wspomniałam, okazało się że wigilia to  po prostu nieco bardziej wystawna kolacja, która nie zakłada w programie uginającego się pod 12 potrawami stołu. Pierwsza wigilia przypadła w trzecim miesiącu mojego pobytu w Stanach, a więc wciąż podekscytowana stekami, nie narzekałam na tę odmianę w sposobie spędzania Wigilii. Obecnie, mieszkając tutaj już na stałe, przywołuje polskie tradycje i w tym roku na stole mojej teściowej wylądowały polskie przysmaki i zachowana bezmięsna zasada. Po kolacji, tak jak w Polsce, część osób również wybiera się do kościoła. W obu przypadkach, msze odbywają się nieco wcześniej, niekoniecznie o północy.

887335_867331916622346_4306517149589359039_o
Największy domek z piernika, jaki widziałam! 🙂
10854811_867331989955672_3316516994452449174_o
Tutaj spędziłąm pierwszy Christmas Day w USA w 2014 roku – Mohonk Mountain House w stanie Nowy Jork

blur-bokeh-candle-196648

Photo Nov 25, 2 38 40 PM
Dom Elvisa Presley’a, Graceland, Memphis 2015

BOŻE NARODZENIE TRWA 1 DZIEŃ – CHRISTMAS DAY

W amerykańskiej kulturze najważniejszym dniem Świąt Bożego Narodzenia jest 25 grudnia. To jeden z niewielu wolnych dni w roku, ustanowiony jakos święto federalne. 26 grudnia wszyscy wracają do pracy, nie uznaje się w USA dwóch dni świątecznych. Ja już przestawiłam się na ten tryb, zwłaszcza, że będąc w Polsce przez prawie 2 ostatnie lata, pracowałam dla firmy amerykańskiej, która działa wedle kalendarza świąt amerykańskich. Pogodziłam się więc już całkiem dzielnie z tym faktem. Poranek 25 grudnia to czas odpakowywania prezentów, które leżą pod choinką dokładane przez kilka dni przed świętami. Dzieci wciąż zostawiają ciasteczka i mleko dla Mikołaja (Santa Claus), który odwiedza domy w nocy. Dlaczego więc prezenty układa się wcześniej skoro dzieci wierzą w Mikołaja? Mój mąż opowiadał mi, że prezenty które leżały pod drzewkiem wcześniej były oznaczone, że są od np. rodziców, a tylko część z nich przynosił Santa. Wydaje mi się, że zwyczaj otwierania prezentów w pierwszy dzień świąt zamiast wieczoru wigilijnego obecny był też kiedyś w Polsce? Akurat o prezentach można dowiedzieć się z amerykańskich filmów, ale dodatkową informacją jest to, że Amerykanie lubią wręczać po kilka prezentów tej samej osobie. Wcale nie chodzi tutaj o rozpieszczanie i rozrzutność, co może mieć miejsce gdziekolwiek i kupowanie 10 prezentów o ogromnej wartości, ale o dorzucanie mnóstwa drobiazgów. Ładnie opakowanym indywidualnie prezentem pod choinką jest więc często np. tabliczka czekolady, czy paczka herbaty, a także drobnostki wykonane własnoręcznie! Małe, a cieszy i choinka wygląda bogaciej pod drzewkiem 🙂 Obdarowuje się rodzinę, znajomych, a czasem nawet sąsiadów!

blur-bow-boxes-749354Photo Nov 17, 11 39 02 AM

Boże Narodzenie to nie tylko siedzenie za stołem. Bardzo często rodziny wybierają się na spacer, bądź też do kina! W tym roku, po raz pierwszy byłam w kinie w czasie Świąt! Jak widać, nie tylko lekarze i policjanci pracują w tym dniu! Nie siedzi się więc za stołem przy śniadaniu, obiedzie i kolacji. Zwykle jest to jeden główny posiłek, który uznaje się jako świąteczny. W związku z tym, nikt jakoś szczególnie nie przygotowuje się do świąt: nie gotuje się tutaj potraw tydzień przed i nie sprząta się każdego kąta w domu na tę okazję! Jedzenia jest tyle, aby starczyło na świąteczny posiłek, bez przepychu.

FOTOKARTKI

W dobie Internetu i pakietu nielimitowanych SMSów zwyczaj ten zanika… ale w USA wciąż bardzo popularne jest wysyłanie kartek bożonarodzeniowych! Przeważnie są to spersonalizowane kartki ze zdjęciami rodzinnymi, które niekoniecznie pochodzą z sesji świątecznych! Zdarza się, że rodziny robią na zamówienie pocztówkę i dołączają foto z wakacji, dopisując życzenia świąteczne! Obejrzałam już kilka takich kartek i rzuciło mi się w oczy, że oprócz życzeń podsumowuje się w nich cały ubiegły rok (niekiedy w odrębnym liście), opisując co wydarzyło się w danej rodzinie i jakie mają plany na następny.

Photo Dec 19, 1 22 03 PM

26 GRUDNIA…

oznacza PRZECENY! Zaraz po świętach zaczynają się wielkie wyprzedaże w centrach handlowych! Świąteczne ozdoby spadają o 50% w cenie i można dokupić co nieco na przyszły rok… 🙂

PODSUMOWUJĄC…

Personalnie, Święta Bożego Narodzenia są dla mnie wyjątkowym czasem i nawet spędzane w nieco innej formie, mają to samo znaczenie. Nie mniej jednak, uważam, że nasze polskie tradycje, zwłaszcza związane z Wigilią są bardzo wyjątkowe i gdziekolwiek się znajdujemy, powinniśmy pamiętać, żeby przekazywać je dalej. Będę starała się więc z roku na rok uczyć naszych zwyczajów mojego męża, a w przyszłości mieć pewność, że poznają je nasze dzieci. Nasza Wigilia jest naprawdę wyjątkowa i ludzie uwielbiają tutaj słuchać o tym, jak to wygląda w Polsce. W USA, mimo wspaniałej otoczki: wszelakiego rodzaju błyskotek, przepięknych zdobień, sama forma spędzania świąt nie jest aż tak szczególna.

Na koniec zaznaczę jeszcze, że to, jak wyglądają święta w USA opisuję na podstawie swoich doświadczeń, które znacznie mogą się różnić od tego, co opowie Wam osoba spędzająca Boże Narodzenie w innym stanie, z innymi rodzinami. Stany Zjednoczone to bardzo duży i zróżnicowany kraj! Mam wrażenie, że Thanksgiving Day jest świętem, które jest bardziej jednolite pod względem świętowania, z uwagi nawet na dobór specyficznych potraw. Ponadto, wiele firm daje swoim pracownikom dzień wolny w piątek, aby umożliwić rodzinom spędzenie Święta Dziękczynienia razem. W przypadku Bożego Narodzenia, jeśli 25 grudnia wypadałby w czwartek, to jest to mniej możliwe, że 26-ego nie trzeba by było iść do pracy. Moje odczucia pozostają więc wciąż takie, że Thanksgiving Day ma większe, bądź to samo znaczenie dla Amerykanów jak Christmas Day, a już na pewno nie mniejsze…

Ciekawa jestem też, jakie Wy macie doświadczenia, bądź też wyobrażenia o Świętach Bożego Narodzenia w USA?

pexels-photo-730611

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s